2014 yılında yürürlüğe giren 6360 Sayılı Büyükşehir Yasası ile mahalleye dönüştürülen köylerin yeniden köy tüzel kişiliği kazanması ve el konulan mallarının iadesi için hazırlanan kanun teklifini TBMM’ye sundu.
"Kırsal Mahalle" Statüsü Yetersiz Kaldı
Düzenlemenin "idari sadeleşme" adı altında kırsal yaşamı tasfiye ettiğini vurgulayan Orhan Sarıbal, köylerin ortak mülkiyetinde olan mera, yaylak ve su kaynaklarının belediyelere devredilmesinin üretimi durma noktasına getirdiğini belirtti. 2020 yılında getirilen "kırsal mahalle" kavramının mülkiyet sorunlarını çözmediğini ifade eden Sarıbal, köylerin hukuki varlığının yeniden tesis edilmesinin zorunlu olduğunu söyledi.
Kanun Teklifi Yasalaşırsa Neler Değişecek?
Sarıbal tarafından sunulan teklif, yerinden yönetim ilkesini güçlendirmeyi ve köylüyü mülksüzleştiren yapıyı değiştirmeyi hedefliyor. Teklifin kabul edilmesi durumunda:
-
Köy Statüsü Geri Gelecek: "Kırsal mahalle" niteliği taşıyan yerleşimler, ek bir işleme gerek kalmaksızın yeniden köy tüzel kişiliği kazanacak.
-
Mallar İade Edilecek: Köy tüzel kişiliği kaldırıldığında belediyelere veya kamu kurumlarına devredilen tüm taşınır ve taşınmaz mallar, hak ve alacaklar köy tüzel kişiliğine iade edilecek.
-
Yasal Güvence: Uygulama esasları Cumhurbaşkanlığı tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle netleştirilerek idari koordinasyon sağlanacak.
Bursa Karacabey Hürriyet Köyü Örneği: Bir Gecede Mülksüzleşme
Milletvekili Sarıbal, teklifin haklılığını Bursa’nın Karacabey ilçesine bağlı Hürriyet Köyü üzerinden çarpıcı bir örnekle anlattı. 1951 yılında göçmenlerin kendi paralarıyla satın alıp ortak kullanım için ayırdıkları 652 dönüm arazinin, 2014 yılında bir gecede Karacabey Belediyesi’ne geçtiğini hatırlatan Sarıbal:
"Hürriyet Köyü’nde köylünün dedesinden kalan, kendi parasıyla alınmış topraklar 'artık köy yok' denilerek belediyeye devredildi. Bugün bu araziler sanayi bölgelerine tahsis ediliyor veya satılıyor. Köylü 'tarım yapamazsak köyümüz ölür' diyor. Bu teklif, Türkiye genelindeki yüzlerce Hürriyet Köyü’nün mağduriyetini gidermek içindir." dedi.


