Çocukluk çağında kronik hastalıklar her geçen yıl daha erken yaşlarda ve daha sık görülmeye başlandı. Yaşanan bu tablo yeni neslin yaşam kalitesini ve beklenen ömür süresini doğrudan tehdit ederken, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Nil Sarıçiçek ebeveynleri ve eğitim kurumlarını yakından ilgilendiren çarpıcı değerlendirmelerde bulundu.
İlk kez bir kuşağın kendisinden önce çocuklarının kaybına tanıklık etme riskiyle karşı karşıya kalabileceğine dikkat çeken Dr. Nil Sarıçiçek, ailelerin, hekimlerin ve ilgili kurumların ortak farkındalıkla harekete geçmesi halinde bu gidişatın tersine çevrilebileceğini vurguladı.
Kronik Hastalıklarda Çarpıcı Artış
Çocuk ve ergen sağlığındaki bozulmanın hem fiziksel hem de ruhsal boyutlara ulaştığını ortaya koyan güncel verilerde dikkat çeken oranlar öne çıkıyor. Obezite vakalarında 3 kat, hipertansiyon ve kardiyovasküler hastalıklar grubunda 2 kat, diyabet görülme sıklığında ise yaklaşık yüzde 40 oranında artış kaydediliyor. Bunun yanı sıra her 5 çocuktan 1’inde egzama, her 10 çocuktan 1’inde ise astım görülüyor.
Okul çağındaki çocukların bulunduğu 20 kişilik bir sınıfta en az 2 öğrencide dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, en az 2 öğrencide ise davranış sorunları tespit ediliyor. Ruh sağlığı verilerinde ise her 3 ergenden 1’inin anksiyete yaşadığı; ergen genç kızlarda ise kendine zarar verme ve yaşama veda etme düşüncelerinin her 3 gençten 1’inde düşünce, 5 gençten 1’inde plan ve 10 gençten 1’inde girişim düzeyine kadar ulaştığı belirtiliyor. İleri yaşlarda ciddi komplikasyonlara ve kalıcı hasarlara yol açabilen bu tablo, hem beklenen yaşam süresini kısaltıyor hem de yaşam kalitesini düşürüyor.
Risk Faktörlerini Değiştirmek Mümkün
Hastalıkların hızla yaygınlaşmasının arkasında beslenme şekilleri, uyku düzeni, yetersiz fiziksel aktivite, kontrolsüz ekran maruziyeti ile çocuğun kendisi, ailesi ve arkadaş çevresiyle kurduğu iletişim biçimi yatıyor. Fizyolojik ve psikolojik sorunları tetikleyen bu etkenlerin tamamının günlük yaşam alışkanlıklarıyla değiştirilebilir olması ise aileler için en önemli çözüm kapısını oluşturuyor.
Aileler İçin 7 Basit Önlem
Dr. Nil Sarıçiçek, çocukları kronik hastalıklardan koruyup sağlıklı yetişkinlik dönemine ulaştırmak için evde hemen uygulanabilecek adımları şöyle sıraladı:
-
Günlük Hareket: Yakın mesafelere birlikte yürüyerek gidin, uzak mesafelerde bir durak önce inip çocuğunuzun hareketli kalmasını destekleyin.
-
Geleneksel Sofra: Paketli gıdalar yerine geleneksel tencere yemeklerini tercih edin ve aile sofrasına birlikte oturun.
-
Ekransız Öğünler: Yemekleri televizyon veya ekran karşısında yeme alışkanlığını sonlandırın.
-
Renkli Beslenme: Çocukların okul menülerine her gün farklı renklerde taze sebze ve meyveler ekleyin.
-
Ortak Ekran Zamanı: Çocuğun tek başına telefon ya da tablet başında geçirdiği süreyi birlikte film izleme etkinliğine dönüştürün.
-
Kaliteli Uyku: Uyku kalitesini artırmak adına yatma saatinden birkaç saat önce evdeki ışıkları azaltın.
-
Doğa Teması: Çocukların kirlenmesine izin verin; toprak, doğa ve hayvanlarla temasını her fırsatta güçlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular
-
Çocuklarda hangi kronik hastalıklar daha sık görülüyor? Obezite, diyabet, hipertansiyon, egzama ve astımın yanı sıra dikkat eksikliği ile ergenlik dönemi kaygı bozukluklarında belirgin artış gözleniyor.
-
Çocukları kronik hastalıklardan korumak için ne yapılmalı? Paketli gıdalardan uzak durmak, ekran süresini sınırlamak, akşam ışıklarını azaltmak, yürüyüş yapmak ve doğayla teması artırmak temel önlemler arasında yer alıyor.