Uzmanlar, bu durumun sadece tek bir nedene bağlı olmadığını; biyolojik, çevresel ve psikolojik pek çok faktörün bir araya gelmesiyle oluştuğunu belirtiyor. Üsküdar Üniversitesi Diş Hastanesi Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Buse Yılmaz Şen, çocuklarda diş sıkma tedavisi ve ağız sağlığına dair kritik uyarılarda bulundu.
Çocuklarda Bruksizmin Nedeni Çok Faktörlü!
Dr. Öğr. Üyesi Buse Yılmaz Şen, çocuklarda diş sıkma alışkanlığının biyolojik ve psikolojik temelleri olduğunu vurguladı. Özellikle küçük yaş grubunda bağırsak parazitleri gibi fizyolojik durumların diş sıkmaya zemin hazırlayabileceğini belirten Şen, şu noktalara dikkat çekti:
-
Psikolojik Etkenler: Okul değişikliği, kardeş doğumu, aile içi değişimler veya sosyal uyum zorlukları çocukta stres yaratarak diş sıkmayı tetikleyebilir.
-
Alerjik Hastalıklar: Alerjik bünyeye sahip çocuklardaki solunum problemleri ve kronik rahatsızlık hissi gece diş sıkma davranışıyla doğrudan ilişkili olabilir.
-
Fizyolojik Sorunlar: Bağırsak parazitleri ve uyku apnesi gibi durumlar için çocuk hekimi ile iş birliği yapılmalıdır.
Tedavide Gece Plağı Değil, "Bütüncül Yaklaşım" Öncelikli
Yetişkinlerin aksine çocuklarda gece plağı veya botoks gibi yöntemlerin ilk etapta tercih edilmediğini aktaran Dr. Öğr. Üyesi Şen, tedavinin amacının çocuğun genel iyilik halini güçlendirmek olduğunu söyledi.
“Doğrudan müdahale yerine; psikolojik destek, stres faktörlerinin ortadan kaldırılması ve yaşam ortamının düzenlenmesi önceliklidir. İyi havalandırılan alanlar ve hava temizleyici cihaz kullanımı alerjik çocuklarda süreci destekleyebilir.”
Diş Hekimi Korkusu Nasıl Önlenir?
Diş hekimi korkusunun (dental fobi) erken yaşta doğru yaklaşımla önlenebileceğini kaydeden Şen, ebeveynlere şu tavsiyelerde bulundu:
-
Rol Oyunları Oynayın: Evde basit diş hekimi-hasta canlandırmaları yapmak süreci normalleştirir.
-
Rutin Kontrolleri Önemseyin: İlk ziyaret ağrı veya acil bir sorun için değil, tanışma ve rutin kontrol amacıyla yapılmalıdır.
-
Kendi Korkularınızı Yansıtmayın: Yetişkinlerin "Çok acıdı" gibi olumsuz deneyimlerini çocuklara aktarması, henüz yaşanmamış bir korkunun temellerini atar.
Süt Dişleri "Yer Tutucu" Görevi Görür!
Toplumdaki "Nasılsa yerine yenisi gelecek" algısının yanlış olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Şen, süt dişlerinin alt taraftan gelecek daimi dişler için doğal yer tutucu olduğunu hatırlattı. Erken süt dişi kayıplarında;
-
Komşu dişlerin boşluğa kaymasını önlemek,
-
Diş çapraşıklığı ve ortodontik sorunların önüne geçmek,
-
Daimi dişlerin doğru konumda sürmesini sağlamak için yer tutucu apareyler kullanılması gerektiğini vurguladı.